فعالان محیط زیست میگویند این حضور «غیرعادی» تریلیها ممکن است با برداشت مواد معدنی یا انتقال منابع خاص از بستر دریاچه در ارتباط باشد. برخی گزارشهای تاییدنشده نیز از برداشت لیتیوم یا دیگر عناصر ارزشمند از این منطقه حکایت دارد.
تاکنون مقامات رسمی توضیح روشنی درباره دلیل تردد سنگین در این پهنه خشکشده ارائه نکردهاند.
شهریورماه ۱۴۰۱ خبرگزاری رسمی دولت ایران «ایرنا» از وجود منابع زیاد لیتیوم در دریاچه اورمیه خبر داد و آشکارا اعلام کرد یکی از دلایل خشکاندن دریاچه اورمیه، سود حاصل از استخراج این فلز کمیاب می باشد. در همان زمان نیز رئیس سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی ایران اعلام کرد که دریاچه اورمیه حاوی لیتیوم هست و شرکتهای چینی به دنبال دریافت مجوز برای برداشت شورابههای پارک ملی این دریاچه هستند.
فعالین و دلسوزان آذربایجان مدت هاست اعلام می کنند حکومت ایران عامدانه در صدد خشک کردن دریاچه اورمیه می باشد تا ذخایر تیتانیوم و لیتیوم موجود در کف دریاچه اورمیه را تاراج نماید و مردم آذربایجان را مجبور به کوچ اجباری به مناطق مرکزی کشور نماید.
حکومت ایران در حالی از احیا دریاچه اورمیه خودداری میکند که با صرف هزاران میلیارد تومان، آب شور دریای عمان را شیرین کرده و به استانهای فارس نشین کویری می رساند.